دانستنی های پا

دانستنی های پا

مقدمه

جزوه حاضر که اکنون در دسترس قرار گرفته است ، حاصل احساس نیاز به وجود چنین جزوه ای برای بیماران و مراجعین به کلینیک های ارتوپدی برای دریافت انواع کفشها و کفیهای طبی است ، در این جزه سعی شده شناخت مختصری از آناتومی و ناهنجاریهای پا و روش درمان برای استفاده مددجویان و علاقه مندان در وب سایت کلینیک ارتوپدی فنی البرز قرار گیرد .

پا(foot)

یکی از مهمترین ساختارهای بدن است . بطوریکه نحوه عملکرد آن می تواند بر عملکرد تمام ساختارهای بدن و بخصوص مفاصل اندام تحتانی و ستون فقرات اثر بگذارد.

همه ما می دانیم که از قدیم گفته اند پا قلب دوم انسان است و عده ای بر این عقیده هستند که کف پا با تماس اعضای بدن در ارتباط است ، البته این مساله جای بحث و گفتگوی فراوان دارد . از طرف دیگر عقیده چینی ها در طب سوزنی نیز بر این است که رابطه اعضای بدن با پا برقرار است.

این عضو دورترین عضو نسبت یه قلب است و این امر در روند خون رسانی آن موثر است . علاوه بر این پا به ویژه کف پا دارای گیرنده های عصبی زیادی است که سبب حساسیت فوق العاده این عضو نسبت به شرایط محیطی می شود . از آنجا که محافظت و مراقبت از پا طی فعالیت های روزانه از اهمیت خاصی برخوردار است ، بطور کلی باید به دو نکته مهم زیر توجه داشت :

  • اول : استفاده از کفش مناسب که بتواند پا را در برابر محیط خارج حفظ کند .
  • دوم : نظافت پا تا با رعایت آن چه درون کفش و چه بیرون کفش در برابر بیماری و آسیب های وارده حفظ نماید .

حداقل ۲۰ درصد مردم در طول زندگی ، دچار مشکلی در پا می شوند که نیازمند مراجعه به پزشک است . پا شکل منحصر به فردی دارد بطوریکه متقارن نیست ، شکل هندسی خاص دارد ، حتی ممکن است اندازه دو پا در یک فرد با هم کمی فرق کند.

کفش معمولی وسیله ای برای حفاظت و پوشاندن پا در مواقع راه رفتن است ، درحالی که کفش طبی علاوه بر حفاظت و پوشاندن پا ، نقش مهمی در جلوگیری از تغییر شکل های اصلاح شده ( بوسیه عمل جراحی ) و اصلاح تغییر شکل آن داشته و در بعضی از موارد وارد آمدن فشار بیش از حد روی یک قسمت جلوگیری کرده و فشار را به قسمت های دیگر منتقل می کند.

علاوه بر آن با کفش طبی می توان حرکات بعضی از مفاصل دردناک را در موقع راه رفتن محدود نمود یا کوتاهی اندام را با آن جبران کرد .

دانستنی های پا

دانستنی های پا

آناتومی پا

پا از ۲۶ استخوان و دو استخوان کنجدی کوچک ( سزاموئید ) تشکیل شده که بوسیله رباط هائی بهم متصل شده اند . استخوان قاب(Talus) و استخوان پاشنه(calcaneus) در قسمت عقب پا (Hind foot)، استخوان ناویکولار(navicular) و سه استخوان میخی(cunei forms) و استخوان مکعبی(cuboid) قسمت وسط پا(mid foot) و استخوان های کف پا و انگشتان قسمت جلوی پا(fore foot) را تشکیل می دهند . از به هم پیوستن استخوان های پا ، دو قوس بوجود می آید .

  • الف : قوس طولی کف پا(longitudinal Arch) : که در قسمت داخلی پا قرار کرفته و استخوان ناویگولار در راس این قوس واقع شده است . عمق این قوس از داخل به خارج بتدریج کم می شود . این قوس در افراد مبتلا به کیوس(cavus) افزایش یافته و در افراد مبتلا به صافی کف پا(falt foot) کاهش یافته و یا بطور کلی از بین رفته است .عمق این قوس درحالی که بیمار روی هر دو پا ایستاده است درحال عادی کمی بیشتر از یک بند انگشت ، فضا با سطح زمین پیدا می کند .در افراد مبتلا به کیوس عمق این قوس دو بند انگشت یا حتی سه بند انگشت ، فضا با سطح زمین پیدا می کند . در حالیکه کف پای صاف قسمت داخلی کف پا کاملا با زمین تماس پیدا می کند .
  • ب : قوس عرضی(Transverse Arch) : که در قسمت جلوی پا ، مقابل سر استخوان های کف پا قرار دارد.

حرکت مچ پا عبارتند از خم شدن به سمت بالا (Dorsi flexion) و خم شدن به سمت پائیـــن(plantar flexion) می باشد . مفصل مچ پا به طور طبیعی ۲۰ درجه دورسی فلکشن و ۴۵ درجه پلانتار فلکشن دارد.

حرکات اینورشن(Inversion) چرخش داخلی و اِوِرشن(Evertion) چرخش خارجی که بین مفاصل استخوان های مچ پا و مفاصل کف پائی و حول محور دومین متاتارس(metatarsal) بوجود می آید .

اینورشن عبارت است از چرخش کف پائی به سمت داخل و اِوِرشن عبارت است از چرخش سطح کف پائی به طرف خارج.

معاینات پا و مچ پا

برای معاینه پا بیمار را در حال نشسته ، استاده و در حال راه رفتن ارزیابی می کنیم .

  • الف : معاینه بیمار در حال نشسته ، مشاهده وجود تورم ، قرمزی نقاط حساس و دردناک ، تغییر شکل درکف و پشت پا ، حرکات مفصل مچ پا و مفاصل زیر مچ و بند انگشتان بطور جداگانه معاینه می شود.
  • ب : معاینه بیمار در حال ایستاده ، بررسی وضعیت قوس های طولی و عرضی کف پا در این حالت ضروری می باشد ، علاوه بر آن از نظر لاغری و ضعف عضلات ساق و پاشنه پا بررسی می شود و از بیمار خواسته می شود که روی پاشنه و سپس نوک انگشتان بایستد و آنگاه وضعیت پا را بررسی می کنیم .
  • ج : معاینه هنگام راه رفتن ، از بیمار خواسته می شود در اطاق معاینه راه برود و وضعیت پا را در این حالت نیز مورد مطالعه قرار می دهیم .

در نهایت لازم است وضعیت کف بیمار بخصوص سائیدگی در قسمت های مختلف کفش مورد ارزیابی قرار می گیرد .

با توجه به پیشرفت علم در دنیا امروزه به وسیله ی سیستمهای اسکن سه بعدی کف پا تشخیص مشکلات پا و درمان صحیح تر پیش روی پزشکان و درمان گران قرارگرفته است. کلینیک ارتوپدی فنی البرز جزء معدود مراکز در سطح کشور می باشد که مجهز به اسکن سه بعدی با قابلیت های اسکن کف پا در وضعیت های ایستاده، راه رفتن و انواع تستهای تعادل می باشد و داده های این سیستم بیش از ۳۸ نوع آنالیز را در مورد پای فرد به پزشک معالج ارائه می دهد و در حال حاضر پیشرفته ترین سیستم اسکن سه بعدی کف پا در کشور محسوب می شود.

0 پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟
خیالتان راحت باشد :)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

پنج × 3 =